Yaptırımlara rağmen üretim devam ediyor

Alıcı Yok, Ama Üretim Var

Kara Denizi’ne bakan Gydan Yarımadası'nda kurulu olan Arctic LNG-2 tesisi, 2023 yılı Aralık ayında ilk hattını devreye almıştı. Ancak ABD öncülüğünde uygulanan Batı yaptırımları, projeye katılan ülkelere doğalgaz alımını yasaklıyor. Bunun sonucunda, LNG taşıyan gemiler Asya açıklarında boşaltma yapamadan beklemeye devam ediyor.

Bu durumda ikinci üretim hattının neden başlatıldığı sorusu gündeme geliyor. Uzmanlara göre, Ekim 2023'te yaptırımlar devreye alındığında proje zaten ileri bir aşamadaydı. Tüm ekipmanlar teslim edilmiş, altyapı kurulmuş ve inşaat faaliyetleri neredeyse tamamlanmıştı. Projeyi bu noktada durdurmak ekonomik açıdan daha büyük bir kayıp yaratacaktı. Uzman Igor Yushkov, “Süreç zaten işlemişti, platformlar kurulmuştu, üretim test aşamasına geçmişti. Bu nedenle ikinci faz adeta doğal bir devam niteliği taşıyor,” diyor.

Stratejik Sabır ve Alternatif Planlar

Yushkov’a göre, kısa vadede ihracat beklenmemeli. Üretilen LNG, muhtemelen geçici depolarda saklanacak ve uygun koşullar oluştuğunda Rusya içindeki noktalara, örneğin Kamçatka’ya yönlendirilecek. Bu, hem tesisin teknik kapasitesini test etme imkânı sağlayacak hem de iç pazarda düşük fiyatla gaz arzı anlamına gelecek.

Daha büyük strateji ise uzun vadeye dayanıyor. Arctic LNG-2, Hindistan ve Çin gibi yaptırımları önemsemeyen ülkeler için güçlü bir sinyal gönderiyor: tesis çalışıyor, üretim kapasitesi yılda 13,2 milyon ton ve sistem tam anlamıyla devrede. Uygun fiyatlar sunulduğunda, alıcılar yaptırımları göz ardı edebilir.

Ancak uzmanlar, üçüncü fazın şimdilik askıya alındığı görüşünde. Beton platformların inşası durmuş durumda, işçi sayısında ciddi azalma var ve yeni adımlar atılmıyor. Bu da gelecekteki genişleme planlarının rafa kalktığını gösteriyor.

ABD’nin Arctic LNG-2’ye yönelik yaptırımları kaldırması beklenmiyor. Nedeni ise ekonomik: Rus LNG’si, Amerikan LNG ihracatı için doğrudan bir tehdit oluşturuyor. Washington, 2030 yılına kadar yıllık LNG ihracat kapasitesini 91 milyon tondan 270 milyon tona çıkarmayı hedefliyor.

Yani mesele yalnızca jeopolitik değil, aynı zamanda enerji piyasasında kimin söz sahibi olacağına dair büyük bir rekabet. Arctic LNG-2, her şeye rağmen bu yarışta kalmak için üretmeye devam ediyor.