Avrupa şarap endüstrisi dönüm noktasında mı?

Öne Çıkan Veriler:

- %35: 2000 yılından bu yana Avrupa’da şarap tüketimindeki düşüş

- %60: Fransa, İspanya ve İtalya’nın küresel şarap üretimindeki payı

-  214 milyon hektolitre: 2025 için öngörülen, tarihsel olarak en düşük küresel tüketim seviyesi

Avrupa Destek Planı: Kısmi Bir Yanıt 

Destek planı ağırlıklı olarak bağların kalıcı olarak sökülmesine yönelik finansal desteklere dayanıyor. Fransa’da hektar başına 4.000 euro olmak üzere toplam 130 milyon euro, bu kapsamda bağ sökümünü finanse etmek için ayrıldı. İtalya ve İspanya’da da uygulanan bu önlem, talepteki düşüş karşısında arzı sınırlamayı hedefliyor. Ancak söz konusu yaklaşım, sektörün yapısal dengesizliğinin yalnızca bir bölümüne çözüm getiriyor.

Arz ve Talep Arasındaki Dengesizlik Derinleşiyor

Küresel şarap üretimi ve tüketimi son on yılda yaklaşık %10 geriledi. Ancak düşüş Avrupa’da çok daha belirgin: 2000 yılından bu yana tüketim %25 azaldı. Fransa, dünyanın en büyük üreticisi olma konumunu İtalya’ya kaptırırken, talepteki gerileme hız kesmeden devam ediyor. Küresel şarap tüketiminin 2025 yılında 214 milyon hektolitre ile tarihi bir dip seviyeye inmesi bekleniyor.

İhracatta Artan Zorluklar

Avrupa şarapları uluslararası pazarlarda ciddi rüzgarlarla karşı karşıya. Çin’de şarap tüketimi pandemi sonrasında %60’ın üzerinde gerilerken, ABD’de devreye alınan yeni gümrük engelleri Avrupalı ihracatçılar için pazara erişimi zorlaştırıyor. Bu ihracat kaynaklı baskılar, halihazırda zor bir dönemden geçen sektörün kırılganlığını daha da artırıyor.

Bağ Sökümüne Odaklanmak Yapısal Sorunları Gizliyor

Fransa’da uygulanan bağ söküm planı, piyasadan 1,5 milyon hektolitrelik arzın çekilmesini öngörüyor. Bu miktar, 2025 için tahmin edilen arz fazlasının yalnızca %10’una karşılık geliyor. Dolayısıyla mevcut arz–talep dengesizliğini gidermek için yeterli olmaktan uzak kalıyor. Plan, koşulları iyileştirmek adına yalnızca üretim tarafına odaklanırken, talepteki düşüşü ve tüketim alışkanlıklarındaki değişimi göz ardı ediyor.

Bağ sökümüne yoğunlaşılması, sektörün katma değerli ürünlere yönelme ihtiyacını ve üreticiler arasındaki belirgin farklılıkları da perdelemekte. Özellikle Fransa’nın güneydoğusunda, giriş segmentindeki şaraplar Avrupa dışı ülkelerden gelen artan rekabet ve zayıflayan talep ile karşı karşıya. Bu tablo, söz konusu yaklaşımın sektörün uzun vadeli sürdürülebilirliğini güvence altına almak için yeterli olmadığını ortaya koyuyor.

Simon Lacoume, sektör ekonomisti, şöyle değerlendiriyor:

 “Avrupa şarap sektörü, arz ve talep arasındaki kalıcı dengesizlik, ihracatta yaşanan zorluklar ve giriş segmentindeki şaraplarda artan rekabetle şekillenen benzeri görülmemiş bir krizden geçiyor. Mevcut önlemler gerekli olmakla birlikte, sektörü kalıcı ve sürdürülebilir şekilde yeniden konumlandırmak için yeterli değil.”